Değerli Okurlarım,
OSİAD (Ostim Sanayici ve İş İnsanları Derneği) üyesi olmaktan gurur duymaktayım. Derneğimizin yayın organı olan Perçin dergisinde kaleme alacağım bu yazıda, gümrük müşaviri olmam sebebiyle ithalatta KDV matrahına değinecek; bu matrah üzerinden alınan, indirim konusu yapılacak ve indirim konusu yapılamayacak Katma Değer Vergisi unsurlarını inceleyeceğim.
Devamını Oku
Haydar ÇELENK
ÇELENK Gümrük Müşavirliği
Genel Müdür
7846 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı gereğince; ithalatta koruma önlemleri, gözetim uygulanması ve ithalatta haksız rekabetin önlenmesine ilişkin mevzuat kapsamında, ithal edilen malların KDV matrahında bu uygulamalardan kaynaklı olarak ortaya çıkan artış tutarları üzerinden hesaplanan Katma Değer Vergisi’nin indirim konusu yapılması artık mümkün değildir. 57 Seri No.lu Tebliğ ile söz konusu indirim kısıtlamasının usul ve esasları, KDV Genel Uygulama Tebliği’ne eklenmiştir.
Tebliğde; söz konusu uygulamalar kapsamında ithal edilen mallara ilişkin KDV matrahında, bu uygulamalar dışında kalan bedeller ile bu bedellere ilişkin her türlü vergi, resim, harç ve paylar dolayısıyla ödenen KDV’nin indirim konusu yapılmasının mümkün olduğu açıklanmıştır.
Gözetim Uygulaması
Gözetim kıymeti nedeniyle beyan edilen fark tutar, ithalatta KDV matrahına girer; ancak 7846 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ve 57 Seri No.lu KDV Tebliği sonrasında, gözetim uygulamasından kaynaklanan ilave KDV indirim konusu yapılamaz hale gelmiştir.
Ek Mali Vergi / Ek Mali Yükümlülük
Ek mali yükümlülük, ilave gümrük vergisi, damping vergisi ve telafi edici vergi; ithalat sırasında ödenen vergi ve mali yükler olup Katma Değer Vergisi Kanunu’nun 21. maddesi gereğince ithalatta KDV matrahına dahil edilmektedir.
Ek Mali Vergi / Ek Mali Yükümlülüğün Yasal Dayanağı
2976 sayılı Dış Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’un 3. maddesine göre ek mali yükümlülüğün türü, miktarı, tahsili ve iadesi Cumhurbaşkanı kararlarıyla belirlenmekte; tahsilatında ise 6183 sayılı Kanun hükümleri uygulanmaktadır.
KDV’ye Etkisi
Ek mali yükümlülük; ithalatta alınan KDV hariç vergi, fon ve pay niteliğinde olduğundan dolayı Katma Değer Vergisi matrahına dahil edilmektedir. KDV Kanunu’nun 21. maddesine göre ithalatta KDV matrahı; CIF kıymet, gümrük vergisi, ilave gümrük vergisi, damping vergisi, ek mali yükümlülük, fonlar ve beyannamenin tesciline kadar yapılan tüm giderlerden oluşmaktadır.
Bir örnek vererek ek mali yükümlülüğün KDV’ye etkisini ve indirim konusu yapılmayan KDV’nin hesaplamasını aşağıdaki tabloda açıklamaya çalışalım:
Yukarıdaki tablodan da görüleceği üzere, 342.818,12 TL tutarındaki KDV’nin indirim konusu yapılmadığı YMM/YGM raporları ile tespit edilecektir. Bu tespitlere ilişkin süreç şu şekildedir:
7846 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında, indirimi kabul edilmeyen KDV’nin indirim hesaplarına alınıp alınmadığının tespitine yönelik dönemsel bir kontrol ve tevsik mekanizması getirilmiştir. Buna göre, ithalat yapan mükelleflerin takvim yılının altışar aylık dönemleri (Ocak–Haziran ve Temmuz–Aralık) itibarıyla toplam ithalat bedelleri dikkate alınarak indirim konusu yapılmayan KDV’nin tespiti için bir belirleme yapılmıştır.
Buna göre; altı aylık dönem itibarıyla ithalat bedeli, 46 Sıra No.lu Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu Genel Tebliği’nde belirlenen YMM tasdik sınırını (2.600.000 TL) aşmayan mükelleflerin, söz konusu uygulamalar kapsamında ödenen KDV’nin ilgili dönem KDV beyannamelerinde doğru şekilde indirim konusu yapılıp yapılmadığını kontrol etmeleri gerekmektedir. Mükellefler, bu kontrole ilişkin sonucu altı aylık dönemi izleyen ayın sonuna kadar bağlı oldukları vergi dairesine yazılı olarak bildirmelidir. Tasdik sınırı oldukça düşük tutulduğu için birçok ithalatçı firmanın bu sınıra dahil olması ve YMM raporu alması söz konusudur.
Altı aylık dönem itibarıyla ithalat bedelinin anılan tutarı aşması halinde ise söz konusu uygulamalar nedeniyle ödenen KDV’nin indirim konusu yapılıp yapılmadığının, altı aylık dönemi izleyen ayın sonuna kadar ibraz edilecek Özel Amaçlı Yeminli Mali Müşavir Raporu ile tevsik edilmesi zorunlu hale gelmiştir. Tebliğde; ithalatın yapıldığı yıl için süresinde düzenlenmiş bir YMM tam tasdik sözleşmesinin bulunması ve düzenlenecek tam tasdik raporunda bu kapsamda gerçekleştirilen ithalatlara ve ödenen KDV’nin indirim durumuna ilişkin açıklamalara yer verilmesi halinde, ayrıca Özel Amaçlı YMM Raporu aranmayacağı belirtilmiştir.
Altı aylık dönem itibarıyla ithalat bedelinin anılan tutarı aşması halinde ise söz konusu uygulamalar nedeniyle ödenen KDV’nin indirim konusu yapılıp yapılmadığının, altı aylık dönemi izleyen ayın sonuna kadar ibraz edilecek Özel Amaçlı Yeminli Mali Müşavir Raporu ile tevsik edilmesi zorunlu hale gelmiştir. Tebliğde; ithalatın yapıldığı yıl için süresinde düzenlenmiş bir YMM tam tasdik sözleşmesinin bulunması ve düzenlenecek tam tasdik raporunda bu kapsamda gerçekleştirilen ithalatlara ve ödenen KDV’nin indirim durumuna ilişkin açıklamalara yer verilmesi halinde, ayrıca Özel Amaçlı YMM Raporu aranmayacağı belirtilmiştir.
Sonuç olarak; ithalatta gözetim ve ek mali yüklerden dolayı tahakkuk eden KDV tutarlarının indirim konusu yapılamayacağını ve firmaların bu tutarları indirim konusu yapmadıklarını bir YMM raporu ile birlikte bağlı bulundukları vergi dairesi müdürlüğüne ibraz etmeleri gerekmektedir.